Κυριακή, 14 Νοεμβρίου 2010

Crash test στις πρωτεϊνικές δίαιτες.



Δίαιτα Atkins, South Beach diet, Zone diet....ένα σωρό δίαιτες που έχουν γίνει αποδεκτές από τον πληθυσμό και έχουν πουλήσει χιλιάδες αντίτυπα. Είναι αποτελεσματικές; Το σίγουρο είναι ότι έχουν απασχολήσει πολύ τον επιστημονική κοινότητα και έχουν αποτελέσει αντικείμενο πολυάριθμων μελετών, που σκοπός τους είναι η διερεύνηση της αποτελεσματικότητάς τους στην απώλεια σωματικού βάρους, το γλυκαιμικό έλεγχο, το λιπιδαιμικό προφίλ και σε άλλους δείκτες υγείας.


Ανασκόπηση όσον αφορά τις διάφορες υψηλές σε πρωτεΐνη δίαιτες έδειξε ότι η πρωτεΐνη της τροφής έχει καλύτερη δυνατότητα κορεσμού και μείωσης της πείνας. Όσον αφορά στην τροφογενή θερμογένεση, δηλαδή την ενέργεια που απαιτείται για την πέψη και αποθήκευση ενός γεύματος, φάνηκε πως γεύματα πλούσια σε πρωτεΐνη ευθύνονται για ελαφρώς αυξημένη τροφογενή θερμογένεση σε σχέση με γεύματα υψηλά σε υδατάνθρακες και λίπος. Η διαφορά αυτή οδηγεί σε παραπάνω απώλεια της τάξης των 90gr το μήνα, σε ένα άτομο που ακολουθεί δίαιτα 2000 θερμίδων, ποσό πολύ μικρό για να μας απασχολήσει[3].

Στην ίδια ανασκόπηση, αναφέρεται πως δίαιτες πολύ πλούσιες σε πρωτεΐνη (2g/kg σωματικού βάρους) οδηγούν σε αυξημένες απώλειες ασβεστίου από τα ούρα, με κίνδυνο για τη διατήρηση της οστικής πυκνότητας. Φαίνεται πως δίαιτες υψηλού πρωτεϊνικού περιεχομένου οδηγούν σε αύξηση της οξύτητας του αίματος με αποτέλεσμα την αύξηση της οστικής απορρόφησης και μείωση της οστικής δημιουργίας. Το φαινόμενο αυτό οφείλεται κυρίως στις ζωικές πρωτεΐνες, και συγκεκριμένα στα θειούχα αμινοξέα που περιέχουν και λιγότερο στις φυτικές, όπως η πρωτεΐνη σόγιας. Βέβαια, αντικρουόμενα αποτελέσματα δείχνουν μελέτες που επικεντρώνονται στη μακροχρόνια επίδραση της υψηλής πρόσληψης πρωτεΐνης και αναφέρουν πως αυτή οδηγεί σε αύξηση της οστικής πυκνότητας και μείωση της συχνότητας καταγμάτων. Το φαινόμενο αυτό εξηγείται πιθανώς λόγω της ταυτόχρονης υψηλής περιεκτικότητας των διαιτών αυτών σε φώσφορο ή λόγω της χαμηλής περιεκτικότητας σε φρούτα και λαχανικά που επίσης οδηγούν σε αύξηση της οξύτητας του αίματος.

Όσον αφορά στη διαιτητική πρόσληψη πρωτεΐνης και τη νεφρική λειτουργία, τώρα, αρκετές μελέτες δείχνουν πως μεγάλα ποσά πρωτεΐνης στη δίαιτα οδηγεί σε έκπτωση της νεφρικής λειτουργίας και αύξηση της πιθανότητας για εμφάνιση νεφρόλιθων. Σε άτομα που ήδη εμφανίζουν διαταραγμένη νεφρική λειτουργία συστήνεται η μείωση της πρωτεϊνικής πρόσληψης, καθώς φαίνεται πως οδηγεί σε καλύτερη εξέλιξη της νόσου.

Όσον φορά τώρα στον καρδιαγγειακό κίνδυνο, αποτελέσματα σύγκρισης διαιτών πλούσιων σε υδατάνθρακες με δίαιτες χαμηλές σε υδατάνθρακες,  έδειξαν πως δίαιτες υψηλής περιεκτικότητας σε υδατάνθρακες αυξάνουν τα επίπεδα τριγλυκεριδίων στο αίμα ενώ επίσης μειώνουν τα επίπεδα της HDL χοληστερόλης, σε σύγκριση με δίαιτες χαμηλές σε υδατάνθρακες[2].

Το HOT θέμα για τους περισσότερους όμως είναι η απώλεια βάρους. Κλινική μελέτη, λοιπόν, που συνέκρινε τα αποτελέσματα δίαιτας χαμηλής σε υδατάνθρακες, με τη συμβατική δίαιτα ενεργειακού περιορισμού έδειξε ότι: πρωτεϊνικές δίαιτες οδηγούν σε μεγαλύτερη απώλεια βάρους σε διάρκεια 3 και 6 μηνών σε σύγκριση με συμβατικές δίαιτες χαμηλές σε λίπος. Η διαφορά αυτή όμως δεν είναι σημαντική μετά την πάροδο 12 μηνών, όπου φαίνεται ότι οι 2 τύποι δίαιτας έχουν παρόμοια αποτελέσματα[4]. 

Άλλη κλινική μελέτη που σύγκρινε την αποτελεσματικότητα διαφόρων διάσημων διαιτών έδειξε πως όλες οι δίαιτες οδηγούν σε απώλεια σωματικού βάρους που εξαρτάται από το ποσοστό προσκόλλησης στη δίαιτα του κάθε ατόμου και όχι στον τύπο της δίαιτας αυτόν κάθε αυτόν[1]. Άρα δεν έχει και τόσο νόημα να ψάχνουμε ποια είναι η καλύτερη δίαιτα. Κάθε δίαιτα απώλειας βάρους, αρκεί να σχεδιαστεί σωστά ώστε να μετριαστούν οι πιθανές αρνητικές δράσεις της, μπορεί να έχει οφέλη στον οργανισμό. Η καλύτερη δίαιτα είναι αυτή που μπορείς να διατηρήσεις. Αυτή που θα ταιριάζει στο τρόπο ζωής και στις προτιμήσεις σου. Γιατί το θέμα δεν είναι πώς θα χάσεις το βάρος, αλλά πώς θα διατηρήσεις αυτήν την απώλεια, και εκεί είναι και η πρόκληση. 

Και απ' ό,τι φαίνεται, μόνο η σωματική δραστηριότητα είναι αυτή που μπορεί να εξασφαλίσει σε κάποιο βαθμό τη διατήρηση του απωλεσθέντος σωματικού βάρους για μεγάλο χρονικό διάστημα. Έτσι δίαιτα και άσκηση πάνε παντού μαζί και καλό είναι να μπούνε στη ζωή μας και να μείνουν εκεί για πάντα. 




Αναφορές:
1. Comparison of the Atkins, Ornish, Weight Watchers, and Zone Diets for Weight Loss and Heart Disease Risk Reduction, A Randomized Trial. Michael et al.  JAMA, 2005.

2. Comparison of effects of high and low carbohydrate diets on plasma lipoproteins and insulin sensitivity in patients with mild NIDDM. Garg et al, Diabetes, 1992.

3. High-protein weight-loss diets: Are they safe and do they work? A review of the experimental and epidemiologic data. Eisenstein et al, Nutrition Reviews Volume 60, 2002.

4. A randomized trial of a low-carbohydrate diet for obesity. Foster et al. New England Journal of Medicine, 2003.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...